عصاره و اسانس گیاهیمطالب علمیمطالب علمی

عصاره های گیاهی

herbal extracts

عصاره گیاهی

عصاره باید شفاف، عاری از ذرات خارجی، بدون کدورت و رسوب باشد. رنگ عصاره باید متناسب با گیاه و مواد موجود در آن باشد. بوی استشمام شده از عصاره باید مشابه بوی گیاه مربوطه باشد . هر چند عصاره های گلیکولی و خصوصا هیدرو گلیکولی به اندازه ای که بتوانند جایگزین مواد عطری محصول باشند معطر نیستند.علیرغم اینکه عصاره های حاوی مواد محافظت کننده مناسب در غلظت معین خصوصیات اصلی خود را حفظ میکنند، تست های باکتریولوژیک آزمایشهای مهمی هستند.تعیین باقیمانده خشک معمولاً به عنوان یک روش ارزیابی کیفیت عصاره مورد استفاده قرار می گیرد. باقیمانده خشک در واقع قسمت قابل حل در حلال یا همان قسمت قابل استخراج گیاه است که در هر گیاه با توجه به مواد شیمیایی تشکیل دهنده آن متفاوت است.

انواع عصاره ها :

۱عصاره های خشک : فرآورده هایی به صورت پودر سائیده شده اند که ممکن است محتوی توده هایی به هم چسبیده باشند. این عصاره ها به طریق تبخیر عصاره های مایع در فشار پایین و دمای کمتر از ۶۰ درجه سانتی گراد به دست می آیند و ۲ تا ۶ برابر قوی تر از ماده اولیه خام هستند.

۲عصاره های نرم و کشدار : این عصاره ها فرآورده هایی نیمه جامدند که حد واسط عصاره های مایع و عصاره های خشک می باشند. ان عصاره ها به وسیله تبخیر نسبی عصاره های مایع یا با روشهای خاصی که در مونوگراف مربوط به هر ماده ذکر شده است، تهیه می گردد.

۳عصاره های مایع : این عصاره ها فرآورده هایی مایعند که معمولا یک قسمت وزنی از آنها برابر با یک قسمت وزنی از ماده اولیه خشک است. عصاره های مایع معمولا طبق روشهای شرح داده شده در فاماکوپه ها یا به وسیله حل کردن یک عصاره خشک یا کشدار، در الکلی با درجه الکلی مناسب و سپس صاف کردن به دست می آیند.

قسمت های مورد استفاده گیاه برای عصاره گیری:

بخشهای مورد استفاده گیاه (برگ، ریشه، پوست ، میوه ، دانه و …) ، اغلب دارای اجزا و مواد موثره کاملا متفاوتی هستند . به طوری که ممکن است قسمتی سمی باشد ولی دیگر بخشها بی ضرر باشند. در گیاه درمانی ممکن است کل گیاه و یا فقط قسمت خاصی از آن به عنوان دارو و جهت درمان مورد استفاده قرار گیرند.برگ : ممکن است برگها به تنهایی یا همراه برگچه ها و دمبرگها مورد استفاده قرار گیرند. ساقه ها و حتی شاخه های کوچک نیز مورد استفاده قرار می گیرند. به عنوان مثال در گیاه ژینکو فقط برگها مصرف دارویی دارند.

ریشه : ریشه های چوبی یا نرم در بسیاری از گونه های گیاهی به عنوان دارو مورد استفاده قرار می گیرد. ریشه ها ممکن است فیبری ( مثل ریشه گزنه) ، سفت ( مثل ریشه شیرین بیان ) یا نرم ( مثل ریشه پنجه شیطان) باشد.

پوست : پوست لایه خارجی محافظ تنه درختان است که بوسیله لایه سلولهای زنده سطح چوب تولید می شوند. معمولا پوست دارای غلظت بالایی از مواد موثره است و در برخی از گیاهان مصرف دارویی دارد مانند پوست بلوط.

اندام هوایی : در این حالت تمام بخشهای هوایی گیاه مورد مصرف قرار می گیرد. برداشت زمانی صورت می گیرد که گیاهان در فصل گلدهی باشند. مانند علف چای
گلها : به صورت مشخص گلها در طب سنتی مورد استفاده قرار می گیرند. از این گروه می توان به گل بابونه اشاره کرد. گاهی اوقات قسمتهای خاصی از یک گل مورد استفاده قرار می گیرد مثل پرچم در زعفران.

میوه : گاهی میوه های ریز خشک که مصرف دارویی دارند با بذر اشتباه گرفته می شوند. بعضی اوقات کل میه خشک شده مورد مصرف قرار می گیرد مثل خار مریم و گاهی بخش های خاصی از میوه مثل پوست انار.

دانه : دانه ها در میوه های گیاهی وجود دارند و گاهی به عنواندارو مورد استفاده قرار می گیرند مثل دانه کرچک و شنبلیله.

نمایش بیشتر

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

8 − هفت =

دکمه بازگشت به بالا
بستن